Rode panda weetjes: 10 verrassende feiten over dit bijzondere dier

De rode panda is een van de meest bijzondere dieren ter wereld, en er valt veel meer over te ontdekken dan je misschien denkt. Zo heeft de rode panda een opvallend rode vacht en een lange, gestreepte staart met maar liefst 12 strepen. Maar dat is nog maar het begin van de verrassende weetjes over dit dier.

Wat is een rode panda eigenlijk?

De rode panda (Ailurus fulgens) lijkt op het eerste gezicht een kruising tussen een wasbeer en een vos, maar hij is geen van beide. Hij vormt zijn eigen familie: de Ailuridae. Daarmee is hij dus geen familie van de reuzenpanda, ook al delen ze dezelfde naam. Die naam komt trouwens van het Nepalese woord “ponya”, wat zoiets betekent als bambuseter.

Het dier leeft in de bergwouden van de Himalaya en het zuidwesten van China, op hoogtes van ruwweg 2.000 tot 4.800 meter. Hij houdt van koele, vochtige omgevingen met veel bamboe.

Uiterlijk: rode vacht en gestreepte staart

De rode panda is goed te herkennen aan zijn roestbruine tot koperrode vacht. Die kleur is geen toeval: in zijn natuurlijke leefomgeving, tussen mossen en rode korstmossen op boomtakken, is de rode panda daarmee verrassend goed gecamoufleerd. Zijn buik en poten zijn donkerder, bijna zwart.

Zijn staart is lang en pluizig, met 12 afwisselende lichte en donkere strepen. Die staart gebruikt hij niet alleen als balansorgaan in de bomen, maar ook als dekentje. Bij koud weer rolt de rode panda zich op en slaat zijn staart om zijn lichaam.

Zijn gezicht is wit met roodbruine “tranen” onder de ogen, een beetje zoals een wasbeer. De oren zijn puntig en lichtgekleurd aan de binnenkant.

Wat eet een rode panda?

Ondanks zijn scherpe tanden en carnivore afkomst eet de rode panda voornamelijk bamboe. Specifiek de zachte scheuten en bladeren. Daarmee lijkt hij op de reuzenpanda, maar hij eet ook bessen, vruchten, eikels, en af en toe insecten of kleine vogeltjes.

Bamboe is weinig voedzaam, waardoor de rode panda tot wel 13 uur per dag bezig kan zijn met eten. Toch neemt hij ook lange rustpauzes, vaak hoog in de bomen. Net als de reuzenpanda heeft hij een extra “duim”: een uitstekend polsbotje dat hem helpt bamboe vast te grijpen.

Gedrag en levensstijl

De rode panda is een eenling. Hij zoekt alleen een partner op tijdens het paarseizoen en leeft verder op zijn eentje in een eigen territorium. Hij is voornamelijk actief in de schemering en ’s nachts, en brengt de warmste uren van de dag slapend door in een boom.

Als hij zich bedreigd voelt, gaat hij op zijn achterpoten staan om groter te lijken. Dat ziet er grappig uit, maar het is een serieuze waarschuwing. Hij kan ook een doordringend fluitend geluid maken.

Rode panda’s zijn uitstekende klimmers. Hun gewrichten in de enkels kunnen naar buiten draaien, wat hen helpt om kopje-onder langs boomstammen omlaag te klimmen, iets wat de meeste dieren niet kunnen.

Hoe groot wordt een rode panda?

Een volwassen rode panda is ongeveer zo groot als een huiskat. Het lichaam meet ruwweg 50 tot 65 centimeter, en de staart voegt daar nog eens 30 tot 60 centimeter aan toe. Het gewicht ligt doorgaans tussen de 3 en 6 kilogram. Mannetjes en vrouwtjes zijn qua formaat vrijwel gelijk.

Rode panda weetjes over voortplanting

Vrouwtjes werpen één keer per jaar een nestje van gemiddeld 1 tot 4 jongen, ook wel welpen of cubs genoemd. De jongen worden geboren in een nest van bladeren, gras en mos, vaak in een holle boom of tussen rotsen. Ze zijn bij de geboorte klein en vrijwel blind.

Na ongeveer 90 dagen verlaten de jongen voor het eerst het nest. Ze blijven doorgaans tot de volgende paarseizoen bij de moeder. In gevangenschap kunnen rode panda’s 12 tot 14 jaar oud worden; in het wild is dat waarschijnlijk korter door predatoren en voedselschaarste.

Is de rode panda bedreigd?

De rode panda staat op de rode lijst van de IUCN als kwetsbaar (“vulnerable”). De populatie in het wild wordt naar schatting op minder dan 10.000 volwassen dieren geraamd. De grootste bedreigingen zijn ontbossing, habitatverlies en illegale handel. In sommige gebieden worden ze ook gevangen als huisdier of gedood voor hun vacht.

Gelukkig zijn er meerdere beschermingsprogramma’s actief, zowel in China, Nepal en India als in dierentuinen wereldwijd. Veel dierentuinen doen mee aan fokprogramma’s om de soort in stand te houden.

Leuke en minder bekende rode panda weetjes op een rij

• De rode panda was eerder ontdekt dan de reuzenpanda: al in 1825 beschreven door wetenschappers.
• De naam “panda” is waarschijnlijk eerst gebruikt voor de rode panda, pas daarna voor zijn zwart-witte neef.
• Hij heeft een speciaal enzym in zijn tong dat bittere smaken van bamboe deels neutraliseert.
• De rode panda wast zijn gezicht op dezelfde manier als een kat: met zijn poot.
• Zijn staart heeft altijd precies 12 strepen, afwisselend licht en donker.
• Firefox, de webbrowser, is vernoemd naar de rode panda. Het logo stelt dan ook niet een vos voor, maar een rode panda.
• In sommige Chinese dialecten heet hij “hun ho”, wat “vuurvos” betekent.

De rode panda is kortom een dier dat er onschuldig uitziet, maar vol verrassingen zit. Van zijn gecamoufleerde vacht tot zijn draaibare enkels en zijn verbazingwekkende link met een bekende webbrowser: er is genoeg om over te vertellen. Wie eens een rode panda in het echt wil zien, kan daarvoor terecht in verschillende Nederlandse en Belgische dierentuinen.